Kończące się sprzęgło – jak je rozpoznać?

Uszkodzone albo zużyte sprzęgło bardzo utrudnia korzystanie z samochodu. Awaria stale postępuje, aż w końcu korzystanie z auta jest zupełnie niemożliwe. Jak rozpoznać kończące się sprzęgło? Jak naprawić uszkodzone sprzęgło? Jak jechać z uszkodzonym sprzęgłem?

Sprzęgło to jeden z najważniejszych elementów układu napędowego samochodu. W trakcie eksploatacji samochodu sprzęgło się zużywa. O tym, od czego zależy zużycie sprzęgła, napiszemy w dalszej części artykułu. Na początek sprawdźmy, do czego stosuje się sprzęgło.

Sprzęgło – jaką pełni role w samochodzie?

Jakie zadanie pełni sprzęgło? Jego rola to przenoszenie momentu obrotowego z koła zamachowego silnika na skrzynię biegów.
• W wielu współczesnych samochodach zamiast standardowego, jednomasowego koła zamachowego, stosuje się dwumasowe koło zamachowe. Wówczas sprzęgło przenosi moment obrotowy pomiędzy dwumasowym kołem zamachowym a skrzynią biegów.
• W przypadku zastosowania w aucie dwumasowego koła zamachowego koszty naprawy rosną. I to znacząco. Zgodnie z regułami sztuki, jeśli uszkodzeniu uległo sprzęgło, wymienia się także dwumasowe koło zamachowe. I odwrotnie. Jeśli uszkodzeniu uległo dwumasowe koło zamachowe, wymienia się także sprzęgło. Dlatego do niektórych aut oferowane są specjalne zestawy, zawierające i sprzęgło i dwumasowe koło zamachowe, dopasowane do danego modelu samochodu.

Kiedy kierowca chce zmienić bieg, albo zatrzymać pojazd, sprzęgło umożliwia bezpieczne rozłączenie silnika i skrzyni biegów. Do obsługi sprzęgła służy pedał sprzęgła. Po jego naciśnięciu, sprzęgło rozłącza silnik i skrzynię biegów.
Po puszczeniu pedału sprzęgła, silnik jest z powrotem połączony ze skrzynią biegów.

Z jakich elementów składa się sprzęgło? To:

  • Tarcza sprzęgła;
  • Docisk sprzęgła;
  • Łożysko.
Andy Dingley (scanner), Public domain, via Wikimedia Commons

Sprzęgło jest montowane na wałku sprzęgłowym skrzyni biegów. Wymiana sprzęgła zawsze wiąże się z koniecznością wymiany oleju przekładniowego w manualnej skrzyni biegów. Wałek sprzęgłowy umożliwia zarówno poruszanie się tarczy sprzęgła (przy przenoszeniu momentu obrotowego) jak i przesuwanie tarczy sprzęgła, po naciśnięciu pedału sprzęgła (co umożliwia rozłączanie silnika i skrzyni biegów).

Jaka jest trwałość sprzęgła?

Nie można jednoznacznie ocenić, jaka jest trwałość tego elementu.
Zależy ona od wielu czynników (o nich dalej).

  • Można przyjąć, że trwałość sprzęgła, przy odpowiednich warunkach eksploatacji i zastosowaniu dobrego jakościowo podzespołu, wynosi od 150 do 200 tys. km przebiegu.
  • Niestety, w wielu autach trwałość sprzęgła jest znacząco niższa. Dlaczego?

Co wpływa na trwałość sprzęgła?

Co wpływa na to, że sprzęgło pracuje krócej lub dłużej?

  • Jakość sprzęgła. Sprzęgła niskiej jakości (najtańsze zamienniki) zużywają się szybko.
  • Sposób jazdy. Agresywna jazda samochodem powoduje przyspieszone zużycie sprzęgła. Także częsta jazda na półsprzęgle sprawia, że ten podzespół się zużywa.
  • Częsta jazda samochodem w mieście. W trakcie jazdy w mieście kierowca bardzo często zmienia biegi i rusza. To powoduje przyspieszone zużycie sprzęgła.

Całe sprzęgło (komplet sprzęgła) czy pojedyncze części? Jak wymieniać?

W sklepach motoryzacyjnych można zakupić pojedyncze części sprzęgła, np. tarcze sprzęgła. Albo kompletne sprzęgła.

Co opłaca się kupić? Czy warto wymienić samą tarczę sprzęgła, czy lepiej wymienić całe sprzęgło? Różnice w cenie pomiędzy samą tarczą sprzęgła a kompletnym sprzęgłem są niewielkie. Tymczasem za wymianę sprzęgła i samej tarczy sprzęgła trzeba zapłacić tyle samo. To oczywiste, że bardziej opłacalny jest zakup kompletnego sprzęgła.

Tarcza sprzęgła.
Jak rozpoznać kończące się sprzęgło? w:User:Sonett72 and originally uploaded to w:Image:Clutchdisc.jpg Sonett72 (49901 bytes) (clutch disc), Public domain, via Wikimedia Commons

Objawy awarii sprzęgła – jak rozpoznać kończące się sprzęgło?

Pierwszy, standardowy objaw, który pojawia się przy zużytym sprzęgle to problemy z podjeżdżaniem pod górę i ruszaniem pod górę. Pomimo naciskania pedału gazu, samochód bardzo mocno słabnie, podczas jazdy pod górę. Im większe zużycie sprzęgła, tym więcej problemów z podjazdem pod górę. Auto może mieć problemy nawet z ruszeniem pod małe wzniesienie.

Kolejne objawy zużytego sprzęgła to:

  • Problemy z wrzuceniem biegów albo niemożność wrzucenia biegów (powodem tej awarii mogą być też uszkodzone ścięgna albo uszkodzona skrzynia biegów). Dotyczy to zwłaszcza pierwszego biegu i biegu wstecznego;
  • Ślizganie się sprzęgła;
  • Woń spalonego asfaltu w kabinie auta po załączeniu sprzęgła;
  • Drżący lewarek zmiany biegów.

W przypadku wykrycia powyższych objawów należy jak najszybciej odwiedzić warsztat, aby dokonać wymiany sprzęgła.
Kierowca może sam zakupić sprzęgło, dwumasowe koło zamachowe (jeśli występuje w danym aucie) oraz olej przekładniowy do skrzyni biegów (o specyfikacji zgodnej z zaleceniami producenta samochodu).

dave_7 from Lethbridge, Canada, CC BY 2.0, via Wikimedia Commons

Ile kosztuje sprzęgło? Ile kosztuje wymiana sprzęgła?

Średnia cena sprzęgła do auta kompaktowego to ok. 250 – 500 zł.
Za dwumasowe koło zamachowe trzeba zapłacić od 1600 do 4000 zł.
Olej przekładniowy do manualnej skrzyni biegów kosztuje ok. 100 zł.
Wymiana sprzęgła kosztuje ok. 600 zł.

Jak jechać, jeśli dojdzie do awarii sprzęgła na trasie?

W tym przypadku po wykryciu awarii sprzęgła, należy zatrzymać się i odczekać, ok. 30 minut, aby sprzęgło ostygło. Następnie należy jechać tak, aby jak najrzadziej zmieniać biegi. Jeśli dalej pojawiają się problemy, należy wezwać lawetę. W pewnym momencie może dojść do takiego uszkodzenia, że kierowca nie będzie w stanie wrzucić biegu.

Znajdź dobry warsztat samochodowy, w którym wymienisz sprzęgło w swoim aucie!

Dzięki FIXMYCAR.PL znajdziesz dobry warsztat samochodowy, w którym możesz zlecić wymianę sprzęgła w swoim aucie. Naprawa zostanie wykonana szybko (w przypadku dobrych warsztatów to 4 – 6 godzin, w zależności od dostępności do sprzęgła)